تبلیغات
حقیقت ریاضی - ریاضی 1

بهار می آید تا بگوید اگر نمی توان همیشه سبز ماند، میشود دوباره سبز شد.

محمد روحی کریمی

جستجو

 

ریاضی 1

جمعه 25 بهمن 1387   03:09 ب.ظ


نوع مطلب : نقد و بررسی ،

کتاب ریاضی 1 از سری کتاب های دانشگاهی است که دانشگاه پیام نور به صورت خودآموز! طراحی و منتشر کرده و در اختیار دانشجویان قرار داده است. این کتاب توسط آقایان ابراهیم احمد پور عضو هیأت علمی دانشگاه پیام نور مرکز خوی و آنه گلدی مهمیانی عضو هیأت علمی دانشگاه پیام نور مرکز گنبد کاووس بر اساس سر فصل های مصوب شورای عالی انقلاب فرهنگی تألیف شده است. ویراستار علمی کتاب نیز دکتر حمید رضا میمنی از اعضای هیأت علمی دانشگاه پیام نور است.این کتاب در رشته های ریاضی، فیزیک و گرایش های مختلف مهندسی تدریس می‌شود و به عنوان منبع امتحان معرفی شده است.

بعد از این مقدمه کوتاه برای نقد کتاب بهتر است از ظاهر کتاب شروع کنیم.

طراحی روی جلد کتاب که یک سه چهارم یک کره را نشان میدهد هیچ گونه ارتباطی با مطالب داخل آن ندارد. ریاضی یک کلا به اشکال دو بعدی و بررسی و تحلیل در صفحه می پردازد و نه اشکال سه بعدی و مشخص نیست که خانم فرشته فلاحت پیشه به چه منظوری این طرح را برای روی جلد کتاب ریاضی 1 انتخاب کرده است.

از نظر چاپ باید گفت که این کتاب با توجه به صفحات زیاد آن (بیش از 570 صفحه) خوب است و زود ورق ورق نمی شود، اندازه صفحه و فونت نوشتاری و ریاضی هم واضح و مشخص است که برای کتاب خوب ارزیابی میشود.

تایپ و ویرایش کتاب گرچه نسبت به دیگر کتب دانشگاه پیام نور از اشتباهات کمتری رنج می برد ولی همچنان با داشتن بیش از 100 اشتباه تایپی (چاپی) یک کتاب پر اشتباه محسوب شده و گاهی این اشتباهات دانشجوی سال اول را کاملا گمراه میکند (دقت کنید که این کتاب قرار است خودآموز باشد!!!). در حالی که این کتاب سال 85 منتشر شده است و اکنون چاپ های پنجم و ششم خود را از سر می گذراند باعث تعجب است که برای تصحیح این اشتباهات نه مؤلفان و نه معاونت پژوهشی و کتاب های درسی دانشگاه پیام نور اقدامی صورت نمی دهند.

این کتاب نه تنها از نظر تایپی، بلکه از نظر علمی نیز دارای خطاهای بسیاری است برای نمونه در صفحه 406 دلیل وارون پذیر بودن تابع لگاریتم را ، پیوستگی و صعودی بودن این تابع روی دامنه اش قید کرده است، در حالی که به راحتی میتوان توابعی از این نوع را مثال زد که وارون پذیر نیستند و با در صفحه 377 قضیه تغییر متغیر برای انتگرال های معین به صورتی ذکر شده است که اینجاب شخصا تمامی کتاب های معتبر حساب دیفرانسیل و انتگرال و کتاب های معتبر آنالیز ریاضی مانند بارتل و رودین و اسپیواک را مرور کردم و در هیچ کدام نشانی از این صورت بیان قضیه نیافتم و تا کنون نیز نه تنها درستی قضیه ای که در کتاب موجود است تایید نشده است بلکه شواهدی بر اشتباه بودن آن نیز در دست است. بهر حال آنچه که بدیهی به نظر می رسد این است که این قضیه نمی تواند مصداق قضیه تغییر متغیر باشد بلکه احتمالا قضیه جدیدی است که به نام مؤلفان باید ثبت گردد البته اگر درست باشد!

به جز موارد متعدد تایپی و علمی که شایسته توجه و تصحیح است بیشترین نقطه ضعف کتاب موارد آموزشی است که هدف کتاب در حقیقت پوشش دادن آن بود ه است که می توان به طور قاطع گفت در رسیدن به این هدف شکست خورده است. از نظر آموزشی به چند نکته اشاره می‌شود:

1- تریب مطالب کتاب چندان مناسب نیست. به طور مثال بسیاری از دانشجویان با توابع متعالی از دوران دبیرستان آشنا نیستند در حالی که در کتاب ریاضی 1 با این که در فصل 7 به این توابع می پردازد، در تمام 6 فصل قبل نیز از این توابع به کرات و به خصوص در تمرین ها استفاده شده است. این امر سبب سرخوردگی دانشجویان از حل تمرین ها و فهم مطالب کتاب خودآموز ریاضی 1 شده است.

2- بعضی از تمرین ها هیچ گونه سنخیتی با موضوع بخشی که در آن مطرح شده اند ندارند. به طور مثال صفحه 405 تمرین 6 قسمت 4 و 5 ، باید دانشجو از قبل با انتگرال گیری به روش تجزیه کسرها آشنا باشد تا این تمرین ها را حل کند در حالی این مباحث در صفحه 440 مورد بحث قرار گرفته است!

3- در پیشگفتار مؤلفان، نویسندگان کتاب مدعی شده اند که در ایجاد درکی عمیق از مفاهیم ریاضی1 و نظام مند کردن ذهن دانشجویان گامی مؤثر براشته اند. اینجانب با چند سال تدریس این کتاب، این ادعا را به شدت رد می کنم. این کتاب به خصوص در مورد مفاهیم بنیادی مانند مشتق و انتگرال نتوانسته است اکه دانشجویان را مجاب کند.

4- بر عکس ادعای مؤلفان که گفته اند مثال های کاربردی فراوان در کتاب گنجانده شده است به جز فصل دهم و قمست کوچکی از فصل چهارم هیچ گونه مثال کاربردی در این کتاب به چشم نمی خورد. فصل دهم نیز فقط برای دانشجویان رشته فیزیک می تواند مؤثر و جذاب باشد نه برای دانشجویان دیگر (به خصوص رشته های مهندسی فناوری اطلاعات یا مدیریت پروژه و ...)

5- بعضی از مفاهیم که در ترجمه به صورت متفاوت شده است سعی نشده به صورت یکنواخت در کتاب به کار رود. به طور مثال میتوان به کار بردن هم زمان ضد مشتق و انتگرال اشاره کرد.

در پایان از همه مدرسین و دانشجویان می خواهم با پر کردن صفحه آخر کتاب و نوشتن نقدهای بهتر بر این کتاب لزوم تصحیح و بروز رسانی این کتاب را به مسؤولین گوشزد کنند. 


نوشته شده توسط : محمد روحی کریمی